अद्वैत वेदांत

‘राजाने नगर उभारले’ या म्हणीमागील ज्ञानेश्वरीचे गूढ तत्त्वज्ञान

“हे काम मी केले” असा अभिमान माणसाच्या मनात सहज उगवतो; पण संत ज्ञानेश्वर एका साध्या उदाहरणातून हा अहंकार किती भ्रामक…

4 months ago

कुलालाच्या मनातून उमटलेली सृष्टी : ज्ञानेश्वरीतील तत्त्वज्ञान

ज्ञानदेव सांगतात की, काहीही ‘आपोआप’ घडत नाही. प्रत्येक गोष्टीमागे एक कारण असते, एक विचार असतो, एक नियोजन असते. जशी मडकी…

4 months ago

ज्ञानदेवांच्या दृष्टीने ब्रह्मभाव म्हणजे…

मग भलतेथ भलतेव्हां । देहबंधु असो अथवा जावा ।परि अबंधा नित्य ब्रह्मभावा । विघड नाहीं ।। २५७ ।। ज्ञानेश्वरी अध्याय…

5 months ago

एकपत्नीव्रताचा आध्यात्मिक अर्थ : पुरुष–प्रकृतीचे नाते

‘एकपत्नीव्रत’ हा शब्द इथे अधिक गूढ अर्थाने वापरलेला आहे. आत्मा एकच आहे, अद्वैत आहे, त्याचा संबंध एका प्रकृतीशीच आहे. तो…

5 months ago

ज्ञानेश्वरीतील ओव्या वाचण्यासाठी नाही, तर जगण्यासाठी..

जें हें विश्वचि होऊन असे । परी विश्वपण नासिलेनि न नासे ।अक्षरें पुसिल्या न पुसे । अर्थु जैसा ।। १७६…

6 months ago

जे मोजदादीपलीकडे आहे, तेच खरे सत्य

तिये ब्रह्मभुवनीं दिवसें पाहे । ते वेळीं गणना केंही न समाये ।ऐसें अव्यक्ताचें होये । व्यक्त विश्व ।। १६० ।।…

6 months ago

साधनेचा शेवट अहंकारात नाही, तर अहंकाराच्या विसर्जनात

तैसे ओम हे स्मरों सरे । आणि तेथेचि प्राणु पुरे ।मग प्रणवांतीं उरे । पूर्णधन जें ।। ११७ ।। ज्ञानेश्वरी…

6 months ago

देव शोधायचा नसतो, तर…

तो केवळ परब्रह्म । जया परमपुरुष ऐसें नाम ।तें माझें निजधाम । होऊनि ठाके ।। ९९ ।। ज्ञानेश्वरी अध्याय आठवा…

6 months ago

शून्य संकल्पना काय आहे ?

येरी जीवाभावाचिये पालविये । कांही मर्यादाच करूं नये ।पाहिजे कवण हें आघवें विये । तंव मूळ तें शून्य ।। २७…

7 months ago

परब्रह्म म्हणजे काय ?

जें ऐसेंही परि विरुळें । इये विज्ञानाचिये खोळे ।हालवलेंही न गळे । ते परब्रह्म ।। १७ ।। ज्ञानेश्वरी अध्याय आठवा…

7 months ago