ज्ञानेश्वरीतील ओव्यावर रसाळ निरूपण
या ओवीत ज्ञानेश्वर माउलींनी श्रीरामाच्या पराक्रमातून धर्मरक्षणाचे एक शाश्वत तत्त्व उलगडले आहे. धर्म संकटात सापडला की केवळ सामर्थ्य असून उपयोग…
प्रल्हाद : आसुरी कुळात जन्मूनही ज्याच्या अंतःकरणाला आसुरीपणाचा स्पर्श झाला नाही दैत्यांच्या घरात जन्म, सभोवताली अहंकार आणि हिंसेचे वातावरण; तरीही…
राजा म्हणजे केवळ सिंहासनावर बसलेला सत्ताधीश नव्हे; तर ज्याच्यावर असंख्य जीवांच्या सुख-दुःखाची जबाबदारी सोपविली जाते, तो लोककल्याणाचा वाहक असतो. म्हणूनच…
डोळे पाहतात, कान ऐकतात, त्वचा स्पर्श जाणते; पण या सगळ्या अनुभवांची जाणीव नेमकी कोणाला होते? मन विचार करते, इच्छा निर्माण…
ब्रह्मदेवाचाही पिता असलेला परमात्मा स्वतःचं मोठेपण का विसरतो? आणि ज्याच्यासमोर संपूर्ण विश्व नतमस्तक होतं, तोच श्रीकृष्ण अर्जुनाला ‘भलें केलें’ असं…
आपण स्वतःला इतरांच्या नजरेतून मोजत राहतो—यश, अपयश, मान, प्रतिष्ठा आणि परिस्थितीच्या तराजूत! पण आपल्या अस्तित्वाची खरी व्याप्ती या बाह्य मोजमापांपेक्षा…
आपण आयुष्यभर ज्ञान मिळवत राहतो, संतांचे विचार ऐकतो, ग्रंथ वाचतो; तरीही एखाद्या प्रसंगी तेच ज्ञान आपल्या उपयोगी का पडत नाही?…
जीवनात यश, संपत्ती, मान-सन्मान आणि सुखसोयी मिळाल्या म्हणजे आयुष्याची पूर्णता झाली असे आपण मानतो. पण संत ज्ञानेश्वर माऊलींच्या दृष्टीने जीवनाचे…
माणसाचा जन्म एकदा देहाचा होतो; पण स्वतःची खरी ओळख पटते, तो त्याचा खरा जन्म असतो. अज्ञानाच्या अंधारातून आत्मज्ञानाच्या प्रकाशाकडे जाताना…
गुरू आणि शिष्य यांचा एकांतातील संवाद हा केवळ दोन व्यक्तींमधील उपदेश नसतो; तो आत्मज्ञानाच्या अनंत प्रवाहाचा आरंभ असतो. गुरूच्या मुखातून…