आत्मतत्त्व

मनाला विचार सुचवतो कोण? इंद्रियांच्या पलीकडची ती ‘चेतना’ म्हणजे नेमकं काय?

डोळे पाहतात, कान ऐकतात, त्वचा स्पर्श जाणते; पण या सगळ्या अनुभवांची जाणीव नेमकी कोणाला होते? मन विचार करते, इच्छा निर्माण…

1 week ago

आत्मज्ञान म्हणजे स्वतःचा झालेला नवा जन्म Self-Knowledge Means a New Birth of the Self | Dnyaneshwari

माणसाचा जन्म एकदा देहाचा होतो; पण स्वतःची खरी ओळख पटते, तो त्याचा खरा जन्म असतो. अज्ञानाच्या अंधारातून आत्मज्ञानाच्या प्रकाशाकडे जाताना…

3 weeks ago

ज्ञान आणि विज्ञानाचा सहज संगम : ओवीतून उलगडणारे आत्मतत्त्व

आतां किती नावानावा गुज । म्हणतां कानडें वाटेल तुज ।तरि ज्ञान सांगेन सहज । विज्ञानेंसी ।। ४२ ।। ज्ञानेश्वरी अध्याय…

6 months ago

एकपत्नीव्रताचा आध्यात्मिक अर्थ : पुरुष–प्रकृतीचे नाते

‘एकपत्नीव्रत’ हा शब्द इथे अधिक गूढ अर्थाने वापरलेला आहे. आत्मा एकच आहे, अद्वैत आहे, त्याचा संबंध एका प्रकृतीशीच आहे. तो…

7 months ago

आत्मप्रतीती ज्या अवस्थेत स्थिरावते, त्या अवस्थेचे प्रभावी वर्णन

ते ऐक्याची आहे वोतिली । कीं नित्यतेचिया हृदयीं घातली ।जैसी समरससमुद्रीं धुतली । रुळेचिना ।। ६४ ।। ज्ञानेश्वरी अध्याय आठवा…

9 months ago

आत्मा कसा आहे ?

जो चेतनेचा चक्षु । जो इंद्रियदेशींचा अध्यक्षु ।जो देहास्तमानीं वृक्षु । संकल्पविहंगमाचा ।। ३४ ।। ज्ञानेश्वरी अध्याय आठवा ओवीचा अर्थ…

9 months ago

सृष्टीची ‘ॐ’ मध्येच उत्पत्ती अन् ‘ॐ’ मध्येच विलीनता

पै आदिचेनि अवसरें । विरूढे गगनाचेनि अंकुरे ।जें अंती गिळी अक्षरें । प्रणवपटींचीं ।। ४० ।। ज्ञानेश्वरी अध्याय सातवा ओवीचा…

12 months ago

उच्च आध्यात्मिक संकल्पनांचा एकत्रित संयोग

जय सोहंभाव हा अटकु । मोक्षसुखालागोनि रंकु ।तयाचिये दिठीचा झणें कळंकु । लागेल तुझिया प्रेमा ।। ११५ ।। ज्ञानेश्वरी अध्याय…

1 year ago