आयुर्वेद

पंचामृत : गणरायाच्या पूजेतील पवित्र परंपरा आणि आयुर्वेदिक महत्त्व

दूध, दही, तूप, मध आणि साखर—हे पाच पदार्थ एकत्र आले की तयार होते पंचामृत. देवपूजेत शुभ मानल्या जाणाऱ्या या पंचामृतामागे…

2 weeks ago

गणरायाला प्रिय डाळिंब; आयुर्वेदातही बहुगुणी

हजारो लाल दाण्यांत समृद्धीचे प्रतीक; आयुर्वेदात पचनापासून रक्तवर्धनापर्यंत विविध उपयोग असणाऱ्या गणेशाला प्रिय डाळिंबाबद्दल जाणून घेऊया डॉ. राधा खडक्कार (…

2 weeks ago

गणेशाला प्रिय ‘अर्जुन’ पत्री; आयुर्वेदात हृदयापासून हाडांपर्यंत महत्त्व

गणेशपूजेतील २१ पत्रींमध्ये अर्जुनाचा समावेश का केला जातो? केवळ धार्मिक परंपरेपुरता मर्यादित नसलेला अर्जुन वृक्ष आयुर्वेदात हृदयाचे आरोग्य, रक्तस्तंभन, जखमांवरील…

2 weeks ago

देवदार : गणरायाला प्रिय असलेला हिमालयातील औषधी वृक्ष

गणेशोत्सवाच्या काळात गणरायाला प्रिय असलेल्या विविध वनस्पतींचे धार्मिक, पौराणिक आणि आयुर्वेदिक महत्त्व जाणून घेण्याची परंपरा आहे. त्यामध्ये देवदार या वनस्पतीलाही…

3 weeks ago

गणेशाला करवीर म्हणजेच कण्हेर का प्रिय आहे?

गणेशाला प्रिय करवीर : धार्मिक श्रद्धेसोबत आयुर्वेदातील महत्त्व गणरायाला प्रिय असलेल्या फुलांमध्ये कण्हेर अर्थात करवीराचे स्थान नेमके का आहे? उन्हाच्या…

3 weeks ago

गणेशाला आघाडा का प्रिय? अपामार्गाचे धार्मिक आणि आयुर्वेदिक महत्त्व Ganesha favorite plants

गणेश पूजेदरम्यान आघाड्याची पाने वाहताना "ॐ गुहाग्रजाय नमः अपामार्गपत्रं समर्पयामि" हा मंत्र म्हटला जातो. अपामार्ग' या वनस्पतीला मराठीत 'आघाडा'असे म्हणतात.…

3 weeks ago

श्रीगणेशाला शमीपत्र का प्रिय? पौराणिक कथेसह आयुर्वेदातील महत्त्व

शमी पत्र श्रीगणेशाला अतिशय प्रिय आहे. गणेशोत्सवात गणपतीला वाहिल्या जाणाऱ्या २१ विविध प्रकारच्या पानांमध्ये, शमी पत्राचा विशेष समावेश असतो. त्यांचे…

3 weeks ago

गणेशाला जास्वंदाचे फूल का प्रिय ? आयुर्वेद सांगतो त्यामागचे गूढ… Ganesh Festival Special : Hibiscus flower

गणेशोत्सवात श्रीगणेशाला दुर्वांबरोबरच लाल जास्वंदाचे फूल अर्पण करण्याची परंपरा आहे. गणपतीच्या पूजेत लाल जास्वंदाला विशेष स्थान का मिळाले आहे, यामागे…

3 weeks ago

गणेशाला दुर्वाच का प्रिय ? या हिरव्या पात्यांमध्ये दडलंय आयुर्वेदाचं गुपित !

श्री गणेशाचे आगमन झाले आहे. आपण गणेशाला कित्येक वस्तू अर्पण करतो नैवेद्य असो, प्रसाद असो वेगवेगळ्या वनस्पती असो, फुल असो…

3 weeks ago

AI चा वर्षाव, भावनांचा दुष्काळ; मन पुन्हा हिरवं होईल का?

कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा वर्षाव होत असताना मानवी भावनांचा दुष्काळ का जाणवतो आहे? तंत्रज्ञानाने आयुष्य अधिक सोयीचे केले, पण मनातील संवाद, नात्यांमधील…

1 month ago