A lighthearted story of buying potatoes for homemade chips that turns into an unexpected lesson about Potato Tuber Moth, market realities, and everyday life wisdom.
‘ चिप्स आणि मॉथ….!!??’
मार्च महिना सुरू झाला की घराघरांत कुरडया, पापड, वडे आणि चिप्सचा हंगाम रंगतो. ताज्या बटाट्यांच्या शोधात उत्साहाने बाजारात गेलेला मी, चार किलो ‘निवडक’ बटाटे घेऊन अभिमानाने घरी परतलो; पण दोन छोट्या छिद्रांनी माझा सारा आत्मविश्वास पंक्चर केला! शेतीशास्त्रात शिकलेला Potato Tuber Moth अचानक घरच्या स्वयंपाकघरात उभा ठाकला आणि साध्या खरेदीतूनही आयुष्य एक छोटासा धडा देऊन गेलं…निवृत्ती मथुराबाई सयाजी जोरी ,
मंडळ कृषी अधिकारी, लासूर स्टेशन, ता. गंगापूर,
जि. छत्रपती संभाजीनगर
9423180393, 8668779597
आठवडाभरापासून “बटाट्याचे चिप्स करायला चांगले बटाटे घेऊन या.” अशी बायकोची माझ्यामागे टिमकी सुरू होती. एकदा मार्च लागला म्हणजे तिचं कुरडया, पापड, वडे असं काही ना काही सुरूच असतं. आज मी म्हणलं ,“सकाळी सकाळी पहिलं काम ते करू.” म्हणून घराबाहेर पडलो. कितीही काही म्हणलं तरी सकाळी भाजीपाला ताजतावाना मिळणार याची शंभर टक्के खात्री असते. ‘बटाटे सकाळी घ्या किंवा दुपारी-संध्याकाळी घ्या ते सदासर्वकाळ फ्रेशच असतात !’ हे एक अलिखित सत्य मानले जाते. त्यात फक्त एक होतं. सकाळपासून गिर्हाईकांच्या चिवडा-चिवडीमुळे शेलका माल हळूहळू संपत जातो आणि मग नंतर ‘दुधाची तहान ताकावर’असं जे आपल्या समोर शिल्लक आहे ते घेऊन पिशवीत घालत माघारी फिरल्याशिवाय पर्याय नसतो.
मी उत्साहाच्या भरात पहिल्या टप्प्यातच भाजीपाल्यावाला गाठला. घरून तीन किलो बटाटे सांगितले पण कमी नको पडायला म्हणून मी चार किलो चांगले मोठमोठे निवडले ! सोबत इतर भाजीपाला केला अन् घरी परतलो. घरी आल्यावर पिशवी उभरली तर काय….. बायको म्हणाली, “ऐकलं का…” मी म्हणलं ,“आत्ता काय झालं बुवा ?” मी माझं दुसऱ्या खोलीत माझ्या कामाला लागलो. तिकडून पुन्हा आवाज आला,“दोन मोठ्या बटाट्यांना छिद्र !” पटकन तिकडं बघायला गेलो तर खरोखर दोन बटाट्यांना छिद्र होती ! इंग्रजीमध्ये त्या किडीला Potato Tuber Moth असं म्हणतात. जवळपास त्या दोन बटाट्यांचं वजन ४०० ग्रॅमच्या आसपास असेल. पुरता फसलो पण काय करणार दोन बटाटे भाजीवाल्याकडे परत घेऊन जायचे म्हणजे…गाडीला पेट्रोल लागणार, दोन बटाटे बदलून घ्यायला हा माणूस इतक्या लांब आला म्हणजे दुसऱ्या बाजूने आपल्या इज्जतचा पंचनामा पण होणार.आणखी तिसरं म्हणजे बटाटे मीच माझ्या हाताने निवडले होते म्हणून मुकीसारखी अवस्था झाली…सांगताही येईना आणि बोलताही……
एग्रीकल्चर डिग्री मध्ये शिकताना Potato Tuber Moth एवढा महत्त्वाचा वाटत नव्हता जेवढा आज वाटला….! उपवासाला लागणाऱ्या चिप्सचा या मॉथसोबत दुर्योग मात्र नको असायला पाहिजे पण तो आलाच……. शेवटी विचार केला,“जे झालं ते झालं; ते आपल्या हातातलं नव्हतं त्याला कोण काय करणार…?”
सत्यपाल भिकी यांनी केले भाषांतर; हिंदी अनुवादानंतर पंजाबी आवृत्ती मुंबई ः डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या…
जागतिकीकरणाच्या वेगवान प्रवाहात बदलत जाणारे आर्थिक आणि भू-राजकीय समीकरण, पारंपरिक जागतिक वित्तीय संस्थांच्या वर्चस्वाला उभे…
दैविकी उदार वाणीने प्रज्वलणारे नवरसांचे दीप ज्ञानेश्वरीतील माउलींची प्रत्येक ओवी साधकाच्या अंतःकरणाला स्पर्श करून जीवनाकडे…
आधुनिक समाजातील दिखाऊपणा, अहंकार, भेदाभेद आणि विवेकाचा ऱ्हास यावर तुकाराम महाराजांच्या विचारांची मूल्यवान चिकित्सा करणारा…
कुपोषण ही केवळ अन्नाच्या अभावाची समस्या नसून ती आरोग्य, शिक्षण, स्वच्छता, आर्थिक परिस्थिती आणि सामाजिक…