मुक्त संवाद

गुरुपौर्णिमा : अंतर्याम्यातील गुरूचे चार उपदेश Gurupournima Special

गुरुपौर्णिमा म्हणजे केवळ बाह्य गुरूंना वंदन करण्याचा दिवस नाही; तर आपल्या अंतर्याम्यातील विवेकगुरूचा आवाज ऐकण्याचाही दिवस आहे. जीवन, कर्तव्य, क्षमा, कृतज्ञता आणि अपूर्णतेचा स्वीकार यांविषयीचा हा आत्मसंवाद प्रत्येकाला स्वतःकडे नव्याने पाहायला शिकवतो.

यशवंत थोरात

आज मी माझ्या अंतर्याम्यातील गुरुला विचारले, “आजच्या दिवशी मला काय सांगशील?”

तो म्हणाला—

“यशवंत, लक्षात ठेव—काळ ही सतत कमी होत जाणारी गोष्ट आहे. त्यामुळे चार गोष्टींबाबत सदैव सजग राहा.

पहिली गोष्ट.ज्यांचे आभार मानायचे राहिले असतील, त्यांचे आभार मान.ज्यांना क्षमा करायची असेल, त्यांना क्षमा कर.ज्यांची क्षमा मागायची असेल, ती विनम्रपणे माग.आणि ज्यांचे योगदान मान्य करायचे असेल, ते मनापासून मान्य कर.हे सारे शांतपणे कर—दिखाऊपणाने नव्हे.

दुसरी गोष्ट.तुझ्या आयुष्याचे खरे मोजमाप हे नाही की तुझी आठवण किती दिवस राहील; तर हे आहे की जे काही काम तुझ्या वाट्याला आले, त्यात तू प्रामाणिकपणे आणि निष्ठेने आपले योगदान दिलेस का.जर उत्तर ‘हो’ असेल, तर मनःशांती बाळग.आपले कर्तव्य पूर्ण झाल्यावर नाव, मान, स्मृती किंवा कायमस्वरूपी स्थान मिळावे, ही आसक्ती सोडून दे.स्वतःला अपरिहार्य समजून त्यालाच चिकटून राहणे, हे मनाच्या कारागृहाकडे जाणारे एकमार्गी तिकीट आहे.

तिसरी गोष्ट.आश्चर्य अनुभवण्याची क्षमता जप.ध्यान कर. वाच. लिही. चालत राहा. पावसाकडे निरखून पाहा. विद्यार्थ्यांशी आणि मुलांशी मनमोकळेपणाने बोल.आणि संध्याकाळचा प्रकाश झाडांवर अलगद उतरू लागला की, पाटगावच्या तुझ्या वनकुटीत निवांत बस. त्या क्षणी काहीच घडण्याची गरज नाही, हे मनापासून अनुभव.तू आत्मसाक्षात्कार प्राप्त केला आहे म्हणून नव्हे, तर हा क्षण जसा आहे तसाच पूर्ण आहे म्हणून.

आणि शेवटची गोष्ट.एक गोष्ट कायमची सोडून दे—सर्व काही पूर्ण करूनच उठायची महत्त्वाकांक्षा.माणूस कधीच पूर्ण होत नाही.जीवन हे पूर्ण करून ठेवायचे हस्तलिखित नसते; ते काळ संपेपर्यंत सुरू राहणारे एक संभाषण असते.

मी हसलो आणि म्हणालो, “हे तर फार शहाणपणाचे बोल आहे. पण सांग, तू स्वतः हे सगळे आचरणात आणलेस का?”

तोही हसला आणि म्हणाला,

“प्रश्न तू विचारलास; मी नाही!

टीम इये मराठीचिये नगरी

Share
Published by
टीम इये मराठीचिये नगरी
Tags: awarenessconscious livingContemplationDaily Inspirationemotional healingethicsForgivenessGratitudeGuru FestivalGuru Purnimaguru teachingsguru wisdomhappinessHumanityIndian CultureIndian PhilosophyInner Guruinner peaceInner Voiceinspirational articleIye Marathichiye Nagarilife journeyLife Lessonslife philosophyMarathi articleMarathi Literaturemeditationmeditation practiceMindfulnessMotivationNaturepersonal growthPositive ThinkingPurposeReflectionReflection EssaySelf AwarenessSelf DiscoverySelf ImprovementSelf RealizationsilencesimplicitySoulspiritual blogspiritual journeyspiritual reflectionspiritual writingvaluesWisdomWisdom quotesअंतःकरणअंतःप्रेरणाअंतर्मनअंतर्यामी गुरूअध्यात्मआत्मचिंतनआत्मजागृतीआत्मज्ञानआत्मविकासआत्मसंवादआत्मसाक्षात्कारआध्यात्मिक चिंतनआध्यात्मिक प्रेरणाआध्यात्मिक लेखइये मराठीचिये नगरीकर्तव्यकृतज्ञताक्षणाचे सौंदर्यक्षमागुरुतत्त्वगुरुपौर्णिमागुरुशिष्य परंपरागुरूगुरूपौर्णिमा विशेषचिंतनजीवनतत्त्वज्ञानजीवनधडाजीवनप्रवासजीवनमूल्येजीवनसंभाषणजीवनसंवादध्याननिष्ठानिसर्गपाटगावप्रेरणाप्रेरणादायी लेख.भारतीय संस्कृतीमननमनःशांतीमराठी लेखमानवतामूल्यशिक्षणयशवंत थोरातवनकुटीविचारविवेकशांततासकारात्मकतासद्गुरूसाधनासाधेपणा

Recent Posts

तंजावरच्या मातीत मराठीचा सुवर्णपूल; सरफोजीराजांच्या कार्याला नवा उजाळा Sarfojiraje Second Marathi Literary Conference Tanjavur

कावेरीच्या तीरावर मराठी संस्कृतीचा इतिहास आज पुन्हा नव्याने उजाळा घेत आहे. तंजावरच्या भूमीत छत्रपती शिवाजी…

6 hours ago

कोमसापच्या वाङ्मयीन पुरस्कारांसाठी पुस्तके पाठविण्याचे आवाहन Konkan Marathi Sahitya Parishad Literature Award

मालगुंड : कोकण मराठी साहित्य परिषदेतर्फे (कोमसाप) कोकणातील सभासद साहित्यिकांना दरवर्षी विविध वाङ्मयीन आणि वाङ्मयेतर…

7 hours ago

देवाच्या मुखातून मिळालेले एक वचन… आणि अर्जुनाला वाटले, ‘आज माझ्या आयुष्याची उजवण झाली!’

जीवनात यश, संपत्ती, मान-सन्मान आणि सुखसोयी मिळाल्या म्हणजे आयुष्याची पूर्णता झाली असे आपण मानतो. पण…

12 hours ago

रोजगार क्षमता ५६ टक्क्यांवर, मग नोकऱ्या कुठे आहेत? India Skills Report 2026 employability

भारताच्या तरुणांची रोजगारक्षमता प्रथमच ५६ टक्क्यांच्या पुढे गेल्याचे इंडिया स्किल रिपोर्ट २०२६ सांगतो. महिलांनी रोजगारक्षमतेत…

14 hours ago

अमेरिकेत मोहन भागवतांचा हुंकार : ‘एक विश्व, एक मानवता’चा संदेश जगाला का महत्त्वाचा? RSS Chief Mohan Bhagwat America Tour

स्टेटलाइन – राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या शताब्दी वर्षात सरसंघचालक मोहन भागवत यांचा अमेरिका-कॅनडा दौरा केवळ संघाच्या…

18 hours ago

मनीषा पाटील-हरोलीकर यांचा कवितासंग्रह पुणे विद्यापीठाच्या अभ्यासक्रमात

पुणेः सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठाच्या एम.ए.च्या अभ्यासक्रमासाठी कवयित्री मनीषा पाटील-हरोलीकर यांच्या ‘नाती वांझ होताना ’…

1 day ago