ज्ञानेश्वरी

आसुरी वातावरणातही मन निर्मळ कसे राहिले? प्रल्हादाची ज्ञानेश्वरीतील अद्भुत कथा

प्रल्हाद : आसुरी कुळात जन्मूनही ज्याच्या अंतःकरणाला आसुरीपणाचा स्पर्श झाला नाही दैत्यांच्या घरात जन्म, सभोवताली अहंकार आणि हिंसेचे वातावरण; तरीही…

1 day ago

राजा म्हणजे केवळ सत्ताधीश नव्हे; प्रजेच्या सेवेतून प्रकटणारी ईश्वराची विभूती

राजा म्हणजे केवळ सिंहासनावर बसलेला सत्ताधीश नव्हे; तर ज्याच्यावर असंख्य जीवांच्या सुख-दुःखाची जबाबदारी सोपविली जाते, तो लोककल्याणाचा वाहक असतो. म्हणूनच…

5 days ago

मनाला विचार सुचवतो कोण? इंद्रियांच्या पलीकडची ती ‘चेतना’ म्हणजे नेमकं काय?

डोळे पाहतात, कान ऐकतात, त्वचा स्पर्श जाणते; पण या सगळ्या अनुभवांची जाणीव नेमकी कोणाला होते? मन विचार करते, इच्छा निर्माण…

1 week ago

‘मी पीतामहाचा पिता’ म्हणणारे श्रीकृष्ण अर्जुनाला ‘भलें केलें’ का म्हणतात? या ओवीत दडलंय आत्मज्ञानाचं रहस्य

ब्रह्मदेवाचाही पिता असलेला परमात्मा स्वतःचं मोठेपण का विसरतो? आणि ज्याच्यासमोर संपूर्ण विश्व नतमस्तक होतं, तोच श्रीकृष्ण अर्जुनाला ‘भलें केलें’ असं…

1 week ago

आकाशालाच माहीत असते त्याचा विस्तार; मग माणसाला स्वतःची ओळख कधी होते?

आपण स्वतःला इतरांच्या नजरेतून मोजत राहतो—यश, अपयश, मान, प्रतिष्ठा आणि परिस्थितीच्या तराजूत! पण आपल्या अस्तित्वाची खरी व्याप्ती या बाह्य मोजमापांपेक्षा…

2 weeks ago

गुरुकृपा : ज्ञानाला जीवनात फलद्रूप करणारे अनुकूल भाग्य

आपण आयुष्यभर ज्ञान मिळवत राहतो, संतांचे विचार ऐकतो, ग्रंथ वाचतो; तरीही एखाद्या प्रसंगी तेच ज्ञान आपल्या उपयोगी का पडत नाही?…

2 weeks ago

देवाच्या मुखातून मिळालेले एक वचन… आणि अर्जुनाला वाटले, ‘आज माझ्या आयुष्याची उजवण झाली!’

जीवनात यश, संपत्ती, मान-सन्मान आणि सुखसोयी मिळाल्या म्हणजे आयुष्याची पूर्णता झाली असे आपण मानतो. पण संत ज्ञानेश्वर माऊलींच्या दृष्टीने जीवनाचे…

2 weeks ago

आत्मज्ञान म्हणजे स्वतःचा झालेला नवा जन्म Self-Knowledge Means a New Birth of the Self | Dnyaneshwari

माणसाचा जन्म एकदा देहाचा होतो; पण स्वतःची खरी ओळख पटते, तो त्याचा खरा जन्म असतो. अज्ञानाच्या अंधारातून आत्मज्ञानाच्या प्रकाशाकडे जाताना…

3 weeks ago

एकांतातील ज्ञानाची त्रिजगतातील गर्जना

गुरू आणि शिष्य यांचा एकांतातील संवाद हा केवळ दोन व्यक्तींमधील उपदेश नसतो; तो आत्मज्ञानाच्या अनंत प्रवाहाचा आरंभ असतो. गुरूच्या मुखातून…

3 weeks ago

देव शोधण्यासाठी मंदिरातच का जावे? ज्ञानेश्वर माऊलींना काय वाटते ?

देव कुठे आहे? मंदिराच्या गाभाऱ्यात, एखाद्या मूर्तीत, की आपल्या जीवनाच्या वाटेवर भेटणाऱ्या प्रत्येक जीवामध्ये? हा प्रश्न केवळ अध्यात्माचा नाही, तर…

3 weeks ago