May 22, 2026
Home » शेवगा (ओळख औषधी वनस्पतीची)
शेती पर्यावरण ग्रामीण विकास

शेवगा (ओळख औषधी वनस्पतीची)

Drumstick Medicinal Plant Sathish Kanvade article

ओळख औषधी वनस्पतींची यामध्ये शेवगा या वनस्पतीबद्दल माहिती…

– सतिश कानवडे

संस्थापक,
औषधी वनस्पती व आरोग्य पर्यटन केंद्र,
सावरचोळ, ता. संगमनेर, जि. नगर
मोबाईल 9850139011, 9834884804

वनस्पतीचे नाव- शेवगा

वनस्पतीचे वर्णन

            मोरीगोसी प्रकारातील वनस्पती. फळे ही लांबट शेंगा प्रकारातील असतात. त्यात बिया असतात. त्याच्या तिन्ही बाजूला पंखासारखे पापुद्रे असतात.

औषधी उपयोग

            शेवग्याची शेंग ही स्वादिष्ट आहे. कफ, पित्तनाशक आणि शुत्न कुस्थ क्षय, गुल्मनाशक आहे. त्यात दोन प्रकारचे पांढरे अल्कलाइडस असतात. तसेच रेझिन्स व म्युसिलेज ही बऱ्याच प्रमाणात असते. बियामध्ये बेनी/मोरिंगा तेल असते. शेवग्याचा पाने, फुले, शेंगा, मुळे याचा मोठ्या प्रमाणावर उपयोग होतो. यामध्ये अ आणि क जीवनसत्व मोठ्या प्रमाणात आहे. कॅल्शियम सुद्धा असते. पानाचा उपयोग दृष्टी सुधारण्यासाठी होतो. मुळांच्या सालीपासून पावडर तयार केली जाते. या पावडरचा उपयोग ताप, मूर्च्छा येणे, डोकेदुखी, सांधेदुखी, मुळव्याध, दमा, भूक न लागणे यावर केला जातो. शेवग्याचा डिंक तिळाच्या तेलात घालून कानात घातल्यास कान दुखणे थांबते.

हवामान व जमीन

            उष्ण व समशीतोष्ण ६५ ते ८० टक्के आद्रता असणारे हवामान शेवग्याच्या वाढीसाठी उपयुक्त ठरते. शेवग्यास हलकी ते मध्यम  जमीन मानवते.

लागवड

            शेवग्याची लागवड ५ बाय ५ मीटर अंतरावर करावी. उन्हाळ्यात ८ ते १० दिवसांनी पाणी द्यावे.

Join Us :  फेसबुक पेज लाईक करा - इये मराठीचिये नगरी । Follow Twitter - इये मराठीचिये नगरी 

काढणी

            साधारणपणे फेब्रुवारीपासून शेंगा काढणीस सुरवात होते.

आंतरपीक

           शेवग्याच्या झाडांमध्ये भाजीपाल्याची आंतरपिके घेता येतात.

इये मराठीचिये नगरी

मराठी साहित्य, संस्कृती, समाज आणि विचारांचे दर्जेदार लेख वाचण्यासाठी आमचे फेसबुक पेज फॉलो करा.

👍 Facebook Page Follow करा
मराठी विचारांची डिजिटल नगरी

Related posts

जाणून घ्याः सुधारित कृषि अवजारे व यंत्रे ( भाग -2 )

महाराष्ट्रात थंडीची लाट

तव्हा हंबरतील गायी

Leave a Comment

Leave a review

श्री अथर्व प्रकाशनचे इये मराठीचिये नगरी हे मिडिया व्यासपिठ आहे. अध्यात्म, शेती, पर्यावरण, ग्रामीण विकास यासह आता पर्यटन, राजकारण, समाजकारण, नवं संशोधन, साहित्य, मनोरंजन, आरोग्य आदी विषयांना वाहून घेतलेले हे न्युज पोर्टल आहे. संपर्कः श्री अथर्व प्रकाशन, 157, साळोखेनगर, कळंबा रोड, कोल्हापूर 416007 मोबाईलः 9011087406 WhatsApp - 8999732685, 9011087406